و اشتمال صنعت بر حكمت دليل قاطع است بر علم و حكمت او و بدان كه اگر گرما نمىبود ميوههاى تلخ پخته و شيرين نمىشدند كه مردم از تر و خشك آنها منتفع گردند و اگر سرما نمىبود زراعت در زير زمين بسيار نمىماند كه جوجه بسيار كند و آنقدر حاصل به عمل آيد كه وفا به قوت انسان و حيوان كند و تخم زياد آيد كه بار ديگر زراعت نمايند . پس نمىبينى كه در هر يك از گرما و سرما چه منفعتها هست و هر يك با نفع عظيمى كه دارند بدنها را مىگزند و آدمى از آن متأثر و آن نيز موجب صلاح دين و دنياى خلق است . < فهرس الموضوعات > [ منافع وزش باد و نسيم ] < / فهرس الموضوعات > [ منافع وزش باد و نسيم ] تنبيه مىكنم تو را اى مفضّل بر منافعى كه در باد هست ، نمىبينى اگر چند گاه باد نوزد ، موجب حدوث امراض مىشود و نفسها را مىگيرد و بيماران را مىگدازد و ميوهها را فاسد مىگرداند و بقول و سبزىها متعفّن مىشوند و احداث مواد وباء و طاعون در ابدان مىكند و آفت در غلَّات پديد مىآيد ، پس معلوم شد كه وزيدن باد از حسن تدبير خالق عباد است . < فهرس الموضوعات > [ هوا و اصوات ] < / فهرس الموضوعات > [ هوا و اصوات ] و تو را خبر مىدهم از حكمت اصل هوا به درستى كه صدا اثرى است كه از اصطكاك اجسام در هوا حادث مىگردد و هوا آن را به قوهء