او رويد ، چون رافع بدانست ببيابان سرخس برفت ، و عمرو از پس او بتاختن بشد ، رافع سوى طوس بيرون آمد و وز آنجا بنشابور شد و بحصار اندر شد ، و عمرو بنشابور آمد ، و اين همه اندر ربيع الاخر سنه ثلث و ثمانين و مائتين بود .
پس رافع علامتها سپيد كرد و سياه بيفكند و خطبه كرد محمد بن زيد را ، و او بطبرستان بود ، و خطبهء معتضد بگذاشت و عمرو را از هر سوى حمل همى آوردند و رافع بتاختن لشگر فرستاد كه مگر حمل بدست كند [1] ، عمرو احمد بن سمى را و على شرو بن [2] را با سرهنگان بفرستاد ، هر دو لشگر فراهم رسيدند و حرب فرا گرفتند ، رافع بتاخت به يارى گروه خويش ، عمرو بشنيد نيز بتاختن شد به يارى سپاه خويش ، و محمد ابن بشر را از پيش بفرستاد بباب الزاد ، هر دو فراهم رسيدند و آب منصور بن نصر الطبرى گرفته بود ، و اين روز شنبه بود پنج روز باقى از رمضان سنه ثلث و ثمانين و مائتين و عمرو بفرمود تا گرد نيشابور كنده كردند ، بازار كندهء [3] بيرون آمد ، و رافع بسبزوار [4] بود و آنجا حرب كردند و بسيار مردم كشته شدند و رافع هزيمتى زشت كرد ، و منصور بن مخلس بزنهار عمرو آمد ، و عمرو از پس رافع براند تا براد [5] بشد ، پس از آنجا بازگشت نحو پنج هزار مرد اسير گرفت [ و ] پنج هزار ديگر بزنهار آمد سوى عمرو ، همه را بنواخت و نيكوئى كرد ، و على بن شروين و احمد بن سمى را بفرستاد با سپاهى بزرگ بر اثر رافع ، و رافع ببيابان خوارزم اندر شد با اندك مايه مردم ، چون از آنجا بيرون شد

[1] بدست كند ، يعنى بدست آورد - ناصر خسرو گويد : راست كه چيزى بدست كرد و قوى گشت * گر تو به دو بنگرى چو شير بغرد
[2] در اصل « شروبن » بدون نقطهء ياء ضبط شده و شبيه بدين اسم جز « شروين » نيست و در تاريخ بخارا تأليف نرشخى و ترجمهء ابو نصر القباوى چاپ پاريس « تصحيح شارل شفر » اين شخص را « على بن سروش » نويسد ( ص 86 - 87 ) و در زين الاخبار تأليف گرديزى « على بن شروين » ضبط شده ( صفحه 18 ) و ظاهرا شروين اصح رواياتست ، زيرا اين تسميه مكرر در قديم ديده شده . و ليكن تسميه ( سروش ) قديما به نظر نگارنده نرسيده است .
[3] كذا « بازار گندهء بيرون آمد » نوشته شده و ظاهرا « باز از كنده بيرون آمد » بايد باشد .
[4] در طبرى و كامل سبزوار نيست و ظاهرا اينجا چيزى افتاده يا ( بود ) بجاى ( شد ) نوشته شده .
[5] كذا . . .

252