از هر دو گروه و عبد الرحمن اشعث بهزيمت شد ، و ياران او بيشتر اسير شدند ، و يكى از آن اسيران يزيد بن طلحة بن عبد الله الطلحات [1] بود و ديگر نصر بن انس بن مالك ، و عبيد [2] الله بن فضالة الزهرانى و همچنين بزرگان از اهل علم [3] ، آن اسيران را سوى يزيد مهلَّب فرستاد بمرو ، و يزيد ايشان را اندر سر [4] بنواخت و بسيار چيز داد و جامه داد ، و عبد الرحمن اشعث به زابلستان شد بزينهار زنبيل ، خبر سوى حجاج رسيد ، حجاج عمارة بن تميم القيسى [5] را برسولى فرستاد سوى زنبيل و بيامد با زنبيل خلوت كرد و عهدها فرستاده بود او را كه نيز اندر ولايت تو لشگر من نيايد و از تو مال نخواهم و ميان ما دوستى و صلح باشد بر آن جمله كه عبد الرّحمن اشعث را و فلامى [6] را از ياران وى سوى من فرستى ، پس عبد الرحمن را زنبيل بند [ كرد ] و آن مرد را ، و بندى بياورد و يك حلقه بر پاى عبد الرحمن نهاده بود و يكى بر پاى آن مرد ، برپاى [7] بودند ، عبد الرحمن گفت من حاقنم بكنار بام بايد شد [ ن ] ، هر دو بكنار بام شدند [8] ، عبد الرحمن خويشتن را از بام فرو فكند ، هر دو بيفتادند و جان بدادند و نام يار عبد الرحمن ابو العنبر [9] ، بود ، و عمارة بن تميم سر هر دو باز كرد و سوى حجاج فرستاد ، و اين

[1] كامل : عبد الرحمن بن طلحه ( 4 ص 187 ) و اين همان حربى است كه بقول ابن اثير در حدود هرات بين يزيد مهلب و عبد الرحمن بن العباس رويداده است .
[2] كامل : عبد الله .
[3] كامل گويد : « پسر محمد اشعث از هراة بنزديك رتبيل رفت و عبد الرحمن بن العباس الهاشمى كه از ياران او بود با بيشترين سپاه در حدود هراة بماندند و با يزيد مهلب حرب كردند و سپاه عبد الرحمن ابن العباس شكست خوردند و محمد بن سعد وقاص و عمر بن موسى و عباس بن الأسود و هلقام بن نعيم و فيروز حصين و عبد الرحمن بن طلحه و عبد الله بن فضالة الزهرانى و . . . اسير شدند . ( كامل : ج 4 ص 187 ) .
[4] كذا . . . و ظ : سرّ ، يعنى : در نهان .
[5] كامل و طبرى ( اللخمى ) ج 4 ص 192 . قيس ابو قبيلة من مضر و لخم حى من اليمن ( صحاح )
[6] كذا . . . و ظ : فلانى .
[7] كذا . . و ظاهرا ( بر بام ) .
[8] اصل : بايد شدن .
[9] در تواريخ معتبره ذكرى از نام اين شخص كه با عبد الرحمن بند بوده و با وى از بام افتاده نيست ، بلاذرى گويد : كسى كه نگاهبان عبد الرحمن بود و سر زنجير او را به خود بسته بود با او افتاد ( ص 407 ) .

117