باب ، ( در بيان اوقات نمازها ) اعمّ از وقت فضيلت يا اختيار يا اجزاء :
646 - مالك جهنى از امام صادق عليه السّلام در بارهء وقت نماز ظهر سؤالكرد ، آن حضرت فرمود : هر گاه خورشيد در دايرهء نصف النّهار رفت وقت هر دو نماز ( ظهر و عصر ) داخل مىشود ، پس وقتى از نافله فارغ شدى نماز ظهر را هر موقع كه خواهى بخوان .
شرح : « منظور اينست كه پس از زوال آفتاب از خط نصف النهار تا دو قدم ، وقت انجام نافلهء ظهر است ، و مراد از قدم سبع شاخص است ، بنا بر اين سايه زيادى كه پس از زوال خورشيد پديد مىآيد مادام كه دو سبع شاخص از آن نگذشته ميتوان نافله را پيش از فريضه ظهر بجاى آورد و پس از آنكه دو سبع گذشت بايد با داء فريضه قيام نمود ، البتّه يكقدم و نيم و يكقدم نيز وارد شده كه آن را بر حسب اختلاف اشخاص از نظر طول دادن نافله حمل كرده‌اند » .
647 - و نيز عبيد بن زرارة از آن حضرت ( امام صادق عليه السّلام ) در بارهء وقت نماز ظهر و عصر سؤال كرد ، آن حضرت فرمود : هنگامى كه آفتاب از خط نصف النّهار گذشت وقت نماز ظهر و عصر هر دو با هم فرا ميرسد با اين فرق كه نماز ظهر را قبل از نماز عصر بايد بجا آورد ( يا وقت نماز ظهر پيش از نماز عصر است ) بعد از آن تو در وقت هر دو نماز با هم هستى تا هنگامى كه خورشيد غروب كند .
شرح : « ظاهر اين خبر و خبر قبل دلالت بر آن دارد كه نماز ظهر و نماز عصر از

323