responsiveMenu
فرمت PDF شناسنامه فهرست
   ««صفحه‌اول    «صفحه‌قبلی
   جلد :
صفحه‌بعدی»    صفحه‌آخر»»   
   ««اول    «قبلی
   جلد :
بعدی»    آخر»»   
نام کتاب : تاريخ قم ( فارسي ) نویسنده : حسن بن محمد بن حسن قمى    جلد : 1  صفحه : 65


با سنگ شد نعوذ باللَّه من عذابه و سخطه و نسأله توفيقاً لرضائه برحمته ، شهرستان بعضى از مردم قم روايت كنند كه اين ديه خمانى بنا كرده است بر دست مردى نام او شهر و او اين ديه را بنا نهاد بنام خود ، وچهر اين ديه را جلين از براى پسر خود وچهر بنا كرده است و بنام او باز خوانده است .
طبشقوران هيثم از عمر كسرى روايت كند كه او گفت كه اين ديه قومى از اهل طبشين بنا كرده‌اند و نام آن طبشگران بوده است پس معرّب گردانيدند و گفتند كه طبشقوران ، فرابه اين ديه را فرابه [1] بنا كرده است و او مردى بوده است از ملوك كابل ملك اعظم برو خشم گرفت و از پيش خودش براند او با جماعتى از حواشى و مماليك و خدمتكاران خود از پيش او بيرون آمد و آمد تا به زمين قم و بدين موضع فرود آمد و اين ديه را بنا كرد و منزل ساخت و گويند آن را فرابه بدين علت نام نكردند بلكه بسبب آن نام كردند كه آب آن بسيار بود فرابه يعنى پُر آبه ، برزآباد فرابه آن را بنا كرده است .
جهستان راوى چنين گويد كه اين ديه را جهستان كابل [2] كه ملك [ اعظم ] برو خشم گرفته بود بنا كرده است و گويند كه بندهء بود سيّد او بر او خشم گرفته بود از كابل بيرون آمد با جماعتى از حواشى و بقم نزول كرد و جهستان را بنا نهاد و منزل كرد و به شهر قم از نسل مماليك او جمعى هستند معروف ، كمج كى بن ميلاد آن را بنام خود بنا كرده است و اليوم مندرس است .
سراجه راوى گويد كه بدين موضع قطعا و اصلا عمارت نبوده است اوّل عمارتى كه درو بنا نهادند سرايكى [3] بود گفتند سرايچه بعد از آن معرّب كردند و گفتند سراجه ، دينجان معنى آن ديه انيان است يعنى ديه شجاعان و درين ديه از فرزندان عجم قومى بوده‌اند كه بشجاعت منسوب بوده‌اند و نى به زبان عجم شجاع باشد و ده يعنى قريه پس ده انيان يعنى ده شجاعان ، نواران چنين گويند كه اوّل ديه از ديههاى سراجه كه بنا نهادند اين ديه بوده است ازين جهت گفتند نواران ، خزادجرد ابن مقفع گويد كه اين ديه مردى از عجم نام او خرزاد بنا كرده است و او را خرزاد گرد نام نهاده است پس



[1] - خ ، ل : فرالا ،
[2] - جهستان كابل يعنى جهستان از اهل كابل ،
[3] - سرايك مصغر سراكه بمعني خانه است ،

65

نام کتاب : تاريخ قم ( فارسي ) نویسنده : حسن بن محمد بن حسن قمى    جلد : 1  صفحه : 65
   ««صفحه‌اول    «صفحه‌قبلی
   جلد :
صفحه‌بعدی»    صفحه‌آخر»»   
   ««اول    «قبلی
   جلد :
بعدی»    آخر»»   
فرمت PDF شناسنامه فهرست