( 1 ) اراكى : يعنى اگر كمتر از يك وجب باشد . . بهجت : مثلًا كمتر از يك وجب . . سيستانى : اگر به مقدار ناچيز بلندتر باشد . . ( 2 ) خوئى ، تبريزى : جاى ايستادن امام بايد از جاى مأموم به اندازهء يك وجب متعارف بلندتر نباشد و اگر كمتر از يك وجب باشد اشكال ندارد . . مكارم : شرط دوّم بلندتر نبودن جاى ايستادن امام از مأموم . جاى ايستادن امام از جاى مأموم بلندتر نباشد مگر به مقدار بسيار كم . . ( 3 ) [ قسمت داخل پرانتز در رساله آيت الله سيستانى نيست ] < صفحة فارغة > [ مسأله 1416 اگر جاى مأموم بلندتر از جاى امام باشد ] < / صفحة فارغة > مسأله 1416 اگر جاى مأموم بلندتر از جاى امام باشد در صورتى كه بلندى به مقدار متعارف زمان قديم باشد مثل آن كه امام در صحن مسجد و مأموم در پشت بام بايستد اشكال ندارد ولى اگر مثل ساختمانهاى چند طبقه اين زمان باشد ، جماعت اشكال دارد . اراكى : مسأله اگر جاى مأموم بلندتر از جاى امام باشد اشكال ندارد . گلپايگانى ، صافى ، زنجانى : ولى اگر به قدرى بلند باشد كه نگويند اجتماع كردهاند ، نماز جماعت صحيح نيست . خوئى ، تبريزى ، سيستانى : ولى اگر به قدرى بلندتر باشد كه نگويند اجتماع كردهاند ، جماعت صحيح نيست . بهجت : مسأله اگر مكان مأموم بلندتر از مكان امام باشد و ساير لوازم و شرايط اقتدا ، رعايت شود ، اشكال ندارد . فاضل : مسأله در صحّت اقتدا ، وحدت اجتماع و اتصال صفوف معتبر است بنا بر اين در ساختمان چند طبقه اگر طبقات فوقانى زياد مرتفع نباشد و اتصال صفوف و وحدت عرفى جماعت صدق كند اقتدا صحيح است و الا صحيح نيست . مكارم : مسأله بلندتر بودن جاى مأموم از جاى امام اشكال ندارد ، ولى اگر امام در صحن مسجد بايستد و عدّهاى از مأمومين در بالكن و پشت بام و طورى باشد كه به آن جماعت نگويند صحيح نيست . مثل اين كه امام در طبقهء اوّل بايستد و مأمومين در بعضى از طبقات بالا كه از جماعت دور است . < صفحة فارغة > [ مسأله 1417 اگر بين كسانى كه در يك صف ايستادهاند ] < / صفحة فارغة > مسأله 1417 اگر بين كسانى كه در يك صف ايستادهاند بچهء مميز يعنى بچهاى كه خوب و بد را مىفهمد فاصله شود ، چنانچه ندانند نماز او باطل است مىتوانند اقتدا كنند ( 1 ) . اين مسأله ، در رسالهء آيت الله بهجت نيست ( 1 ) گلپايگانى ، صافى : در صورتى كه بدانند نماز او صحيح است مىتوانند اقتدا كنند و اگر شكّ در صحّت نماز او داشته باشند و فاصله زياد باشد ، كه اتّصال بقيهء صف به امام به وسيلهء آن طفل باشد اقتدا مشكل است بلى ، فاصله شدن يك طفل مانع نيست هر چند نماز او باطل باشد . خوئى ، تبريزى : مسأله اگر بين كسانى كه در يك صف ايستادهاند يك نفر كه نمازش