نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 448
'''قَوّامين:'''
{{(آیه):قَوَّامينَ
بِالْقِسْطِ}}
{{صورتی:«قَوّامين»}} از مادّه{{صورتی: «قيام»}} جمع{{صورتی: «قوّام»}} «صيغه مبالغه» به معناى «بسيار قيام كننده» است؛ يعنى بايد در هر حال و در هر
كار و در هر عصر و زمان قيام به عدالت كنيد، به گونهاى كه اين عمل خلق وخوى شما
شود، وانحراف از آن برخلاف طبع و روح شما گردد. [1]
'''قوّت:'''
{{(آیه):خُذِ الْكِتابَ
بِقُوَّةٍ}}
{{صورتی:«قوّت»}} در جمله «يا يَحْيى خُذِ الْكِتابَ بِقُوَّةٍ»، معناى كاملًا وسيعى دارد و
تمام قدرتهاى مادى ومعنوى، روحى وجسمى در آن جمع است، و اين خود بيانگر اين حقيقت
است كه نگهدارى آئين الهى، اسلام وقرآن با ضعف وسستى، ولنگارىومسامحه، امكانپذير
نيست، بلكه بايد در دژ نيرومند قدرت و قوت و قاطعيت قرار گيرد. [2]
'''قَوْل:'''
{{(آیه):فَحَقَّ عَلَيْهَا
الْقَوْلُ}}
{{صورتی:«قَوْل»}} گر چه معناى وسيعى دارد، ولى در اين گونه موارد، به معناى فرمان عذاب است. [3]
'''قول معروف:'''
{{(آیه):وَ قُلْنَ قَوْلًا
مَّعْرُوفاً}}
{{صورتی:«قول معروف»}} (گفتار نيك و شايسته)، معناى وسيعى دارد كه علاوه بر آنچه گفته شد، هرگونه
گفتار باطل، و بيهوده، و گناهآلود، و مخالف حق را نفى مىكند. [4]
'''قهر:'''
{{(آیه):وَ هُوَ الْقاهِرُ
فَوْقَ عِبادِهِ}}
{{صورتی:«قهر»}} و{{صورتی: «غلبه»}} گر چه يك معنا را مىرسانند، ولى از نظر ريشه لغوى با هم تفاوت دارند.
قهر و قاهريت به آن نوع غلبه و پيروزى گفته مىشود كه طرف، هيچ گونه مقاومتى
نتواند از خود نشان دهد. ولى در كلمه «غلبه» اين مفهوم وجود ندارد و ممكن است بعد
از مقاومتهايى، بر طرف، پيروز گردد.
به تعبير ديگر، شخص قاهر به كسى مىگويند كه برطرف مقابل آن چنان تسلط و برترى
داشته باشد كه مجال مقاومت به او ندهد، درست مانند ظرف آبى كه بر شعله كوچك آتشى
ريخته شود كه در دم آن را خاموش كند.
بعضى از مفسران معتقدند: «قاهريّت»، معمولًا در جايى به كار برده مىشود كه
طرف مقابل موجود عاقلى باشد، ولى «غلبه» اعم است و پيروزىهاى بر موجودات غير عاقل
را نيز شامل مىشود. [5]
[1]سوره نساء: 135؛[https://lib.eshia.ir/27575/4/213/قَوّامين مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج4، ص213.].
[2]سوره مريم: 12؛[https://lib.eshia.ir/27575/13/37/قوّت مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج13، ص37.].
[3]سوره اسراء: 16؛[https://lib.eshia.ir/27575/12/75/قَوْل مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج12، ص75.].
[4]سوره احزاب: 32؛[https://lib.eshia.ir/27575/17/312/قول معروف مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج17، ص312.].
[5]سوره انعام: 18؛[https://lib.eshia.ir/27575/5/224/قهر مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج5، ص224.].
نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 448