نوشتن ونوشته شدن آيات قرآني ، محسن تأثير :
از حيا گل گل شود چون آب رخ محجوب سرخ * مصحف خوش خط رخسارش سجاوندى شود محمد سعيد اشرف گويد :
خواهم آن رخ را زنقش بوسه گل بندى كنم * مصحف رخساره ء أو را سجاوندى كنم بارى محمد بن طيفور از آنرو كه از مردم سجاوند ، يكى از نواحى ( خواف ) خراسان بوده به ( سجاوندى ) شهرت يافت ، وآثاري بدو منسوب است كه از آنجمله اند : ( علل القراءات ) در چند مجلد ، ( عين المعاني في تفسير السبع المثانى ) و ( الوقف والابتداء ) كه گويا آنرا به چند گونه نگاشته است . وما گزارشى درباره ء آنها ياد مى كنيم :
ت : سده ء 7 ه‌ . ق .
مقدمة يادآور مى شويم : قارى قرآن قهرا به علت كوتاهى نفس ناگزير است به تنفس روى آورد ، واين كار از رهگذر وقف در قرائت امكان پذير مى باشد . بنابراين بايد بداند كه در كجا سكوت ووقف كند واز كجا آغاز نمايد ويا وصل كند كه اشكال وخللي در قرائت أو از نظر معنى آيات به هم نرسد ، ودر مستمع قرآن شبهه پديد نيايد ، وچنانكه در روايات آمده است ترتيل در آيه ( . . ورتل القرآن ترتيلا ) بدين معنى است كه حروف قرآن كريم درست اداء شوند ومواضع وقوف ويا وصل رعايت گردند . بنابراين شناخت وقف وابتداء ، از فروع علم قرائت به شمار است وآنچنان از اهميت برخوردار است كه مشايخ قرائت از ديرباز صرفا به كسانى اجازه ء إقراء اعطاء مى كردند كه از مواضع وقف در قرائت قرآن كريم مطلع باشند . از قدماء ، بزرگانى درباره ء وقوف قرآن آثارى تدوين كردند كه مى توان از حمزه بن حبيب زيات ، فراء ، خلف ، ابن سعدان ، ضرار بن صرد ، أبو عمرو دورى ، هشام بن عبد الله ، أبو عبد الرحمن يزيدي ، ابن الانباري ، جعدى ، أبو ايوب سليمان بن يحى ضبى نام برد كه در ( الفهرست ) ابن النديم از آنها به عنوان مؤلفان كتاب وقف وابتداء در قرآن كريم ذكرى به ميان آمده است .
سيوطى مى گويد : اصل روائي وقف وابتداء حديثى است كه نحاس آنرا آورده است . چلبى قريب به پنجاه كتاب در ( وقف وابتداء ) ومشابه آن را شناسانده ، ولى جامع ترين كتاب براى تاريخ اين شعبه از علم قرائت ، كتاب ( النشر في القراءات العشر ) مى باشد .
براى شناختن مواضعي كه بايد در آن مواضع وقف كرد ويا بايد به وصل قرائت نمود دانشمندان علائم ونشانه هائى وضع كردند ، ومى گويند : سجاوندى نخستين كسى است كه