84 حلية المرتلين في تجويد القرآن المبين 84 س محمد على بن حسين بهشتى قارى ( زنده در 1237 ه‌ . ق ) * شيخ محمد على بن حسين بهشتى قارى نجفى - كه ظاهرا مدرس تبريزى اشتباها أو را از مشاهير عصر شاه اسماعيل صفوي ( 892 - 930 ه‌ . ق ) شناسانده ومى نويسد : ( أو از شاگردان شمس الدين محمد پسر سيد شريف جرجاني ( م 816 ه‌ . ق ) است ، ودر اواسط سده ء 9 ه‌ . ق مى زيسته وسال وفات أو به دست نيامد ) ، در حاليكه مؤلف سالها متأخر از اين دوره است ، چرا كه أو ( كتاب رياض المؤمنين ) را - كه در مقتل امام حسين ( عليه السلام ) است - در سال 1237 ه‌ . ق تأليف كرده است . بنابراين سخن مدرس تبريزى در ( ريحانة الادب ) نمى تواند درست باشد . وى درباره ء ( ظاآت قرآن ) چهار بيت شعر دارد .
ت : 1209 ه‌ . ق .
اين كتاب مختصر در تجويد قرآن كريم است كه به دويست بيت مى رسد وعناوين آن ، آيه ء ( ورتل القرآن ترتيلا ) مى باشد . وى در اين رساله يا كتاب يادآور مى شود مهمترين مطالبي كه در ترتيل قرآن ضروري است ده امر است ، نخستين امر اخراج وبرآوردن حروف از مخارج آنها . . وامر هشتم ، ادغام ، وامر نهم ، ابتداء . وامر دهم ، وقف است . وبا اين امر ، رساله را به پايان مى برد ودر آخر رساله نام ديگرى براى آن انتخاب مى كند كه عبارت از ( مرشد الاخوان إلى تجوى القرآن ) است . وخاطر نشان مى سازد كه نام ( حلية المرتلين ) نامى است به عنوان مادة ء تاريخ فراع از اين رساله كه منطبق با سال 1209 ه‌ . ق مى باشد .
آغاز : بسمله ، وبه ثقتى ، وعليه التكلان ، قال الراجى رضوان ربه الباري نجل حسين البهشتى ، محمد على القارى : الحمدلله الذى أنزل التنزيل و أمرنا بترتيله . .
انجام : . . ليكون الداخل من الباب ، ويستبين له الخطاء من الصواب ، وبذلك يكمله بذلك له الثواب ، أصلح الله لنا ولاخواننا أمر المآب .
بنگريد به : ريحانة الادب 1 / 298 . و : الذريعة 7 / 83 ، 84 ، و 11 / 339 .
* نسخه :
1 . خوانسارى - نجف ( بدون شماره ) ، اين نسخه را شيخ عبد الحسين ابن شيخ محمد على اعسم نجفى در 1225 ه‌ . ق رؤيت كرده وچون در پايان اندكى ناقص بود شيخ احمد بن حسن قفطان در 1251 ه‌ . ق آنرا تكميل كرد [ الذريعة 7 / 74 ] 279 س 2 . مركزي - تهران ( 2 مج 7440 ) نسخ محمد باقر ابن حاجى ميرزا جعفر مراغى هندي در روز