گفتيم ، بايد به آنجا رجوع شود . [1] و اين نقش و اهميّت آن در تحقيق هدفهاى دين و عملى كردن احكام آن و بلكه در اصل باقى ماندن آن در ميان توده ها نبايد فراموش شود ، در احاديث وارد شده است كه پيامبر اكرم « ص » فرمود :
« من تزوّج فقد أحرز نصف دينه ، فليتّق الله في النصف الباقي [2] ( 1 ) هر كس ازدواج كند نيمى از دين خويش را نگاه داشته است ، پس بايد در حفظ نيمهء ديگر آن تقوى پيشه كند » . و آيا ممكن است ازدواج ( نگاهدارندهء نيمى از دين ) ، در بخشهاى محروم و زيرا فشار اجتماع ، و در ميان پسران جوان و دختران جوان ايشان ، بدون هزينه و امكانيّات عملى شود ؟ و آيا خداوند عادل ، آنان را آفريده است كه از نعمت زناشويى محروم بمانند ؟ به « عدالت » قسم كه چنين نيست ، و خدا برتر از آن است كه توانگران ستمگر مىگويند ، بلكه هزينه هاى اين دختران و پسران - از خوراك و پوشاك و مسكن و آموزش و پرورش و بهداشت و نظاير اينها - همه در اموال ثروتمندان است ، و خداوند متعال در روز قيامت به حساب خوددارى ايشان از دادن حقوق الهى و غصب كردن زاد و توشهء بندگان خدا رسيدگى خواهد كرد .
آرى ، كار ثروتمندان و توانگران سختتر از آن است كه تصوّر مىكنند ؛ و مسئوليّت فقهاى اسلامى بزرگتر از آن است كه مىپندارند ؛ و حكومت اسلامى وظيفه اى سنگينتر از آن دارد كه انجام مىدهد .
( 22 ) - و ما از آن جهت بارها از اين مسائل و موضوعها سخن مىگوييم ، تا :
- بانگ پيامبران و فرستادگان را به گوش همگان برسانيم ، - نداى صدّيقان معصوم را لبّيك گوييم ، - گرايشهاى قرآنيان مجاهد را ادامه دهيم ، - اصول علويان استوار ، در بارهء حمايت از ستمديدگان و فراموششدگان را تحقّق بخشيم ،

[1] . ( جلد سوم / فصلهاى نخست ) .
[2] . « سفينة البحار » 1 / 561 .

444