كه آدمى را به برپاداشتن نماز ( ارتباط مستقيم با خداوند آفرينندهء جهان ) ، و انفاق كردن در آشكار و نهان از آنچه پروردگار بهرهء او ساخته است ( ارتباط مستقيم با آفريدگان و بندگان او ، از راه سهيم شدن در مددكارى و روزى رسانى به ايشان ) [1] فرا مىخواند ، و پيوسته به ياد او مىآورد كه فرصتهاى سهيم شدن در تأمين معاش ديگران را - از جهات گوناگون - غنيمت شمرد . پس اسلام پيش از رسيدن آن روز ، كه در آن ( 1 ) از خريد و فروش و آشنايى و دوستى كارى بر نمىآيد ( * ( مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَ يَوْمٌ لا بَيْعٌ فِيه وَلا خِلالٌ ) * ) ، [2] از آدمى خواسته است كه فزونى روزى و مال و امكاناتى را كه خداوند متعال به او عنايت كرده است به ديگران ببخشد ، و در برابر اندكى از مال بىارزش خود كه انفاق مىكند پاداشهايى چند برابر و تمام و كمال و ماندگار ، و رحمت و مغفرت و درجات عالى و رزق كريم بهرهء او شود ، و از راه انفاق ، دين و اجتماع خود را بيمه كند ، و چرخ زندگى همنوعان خويش را رو به پيش به حركت در آورد ، و براى توده هاى مردم سرزمين خود زمينهء پيشرفت و آسايشى شايسته فراهم سازد ، آيا بعد از اينها همه ، جاى آن براى هيچ شخص شريف و منصفى باقى مىماند كه از بخشيدن مال و كالا و مسكنى كه بيش از نياز خود دارد به ديگران دريغ ورزد ، و به غنيمت شمردن فرصت توجّه نكند ، و به انفاقى در پى انفاق ديگر نپردازد ؟
تذييلى مهم ( 1 ) سهيم شدن در تأمين معيشت ديگران اى خوانندهء بزرگوار ! در بارهء اين سخن و ژرفاى جاذب و گيرندهء

[1] . البته با توجه به اين حقيقت كه همان انفاق به مردم و هزينه گذارى براى اجتماع ، اگر به « قصد قربت » باشد ، و در عمل قصد قربت داشته باشد ، ارتباط مستقيم با خداوند متعال نيز هست .
[2] . « سورهء ابراهيم » ( 14 ) : 31 .

135