انسانها و چارپايان و جانوران .
حديث 1 - الإمام الصّادق « ع » : يا مفضّل ! ) * . . . إنّك إذا تأمّلت العالم بفكرك و ميّزته بعقلك ، وجدته كالبيت المبنيّ المعدّ فيه جميع ما يحتاج إليه عباده ؛ فالسّماء مرفوعة كالسّقف ، و الأرض ممدودة كالبساط ، و النّجوم منضودة كالمصابيح ، و الجواهر مخزونة كالذّخائر . و كلّ شيء فيهما لشأنه معدّ . و الانسان كالمملَّك ذلك البيت ، و المخوّل جميع ما فيه ، و ضروب النّبات مهيّأة لمآربه ، و صنوف الحيوان مصروفة في مصالحه و منافعه ، ففي هذا دلالة واضحة على أنّ العالم مخلوق بتقدير و حكمة ، و نظام و ملاءمة . . . [1] - ( 1 ) امام صادق « ع » : اى مفضّل ! . . . چون در بارهء عالم با فكر خود بينديشى و آن را با خرد خود تميز دهى ، مىبينى كه همچون سرايى ساخته و آماده است ، كه هر چه بندگان خدا بدان نياز دارند در آن وجود دارد : آسمان برافراشته همچون سقف آن است ، زمين گسترده همچون فرش و كف آن ، ستارگان برسان چراغهاى آويخته ، و گوهرهاى كانى همچون ذخاير ؛ و هر چيز در آن براى كارى فراهم آمده است . و انسان همچون صاحب اين خانه است ، و هر چيز موجود در آن به او بخشيده شده است ، انواع گياهان آماده براى رفع نيازمنديهاى او ، اصناف جانوران براى تأمين مصالح و منافع او ؛ پس اين خود دليلى آشكار بر آن است كه جهان با تقدير و حكمتى آفريده شده است ، و داراى نظام و سازگارى ويژه اى است .

[1] « بحار » 3 / 61 ، از كتاب « توحيد مفضّل » .

529