- ( 1 ) امام صادق « ع » - به نقل از پدر خود ، حضرت امام محمّد باقر « ع » :
أمير المؤمنين « ع » مىفرمود : « هر كس آب و زمينى داشته باشد ( و نكوشد و كشت نكند ) و فقير و نيازمند گردد ، از رحمت خدا دور باد » .
ز - اقتصاد آزاد و ترك اقتصاد جهتدار اسلامى ، اين موضوع ( اقتصاد آزاد ) را ؛ در فصل سى و سوّم ، از باب دوازدهم ( نگاهى به سراسر فصل [1] ) ، بررسى كرده‌ايم . و در آنجا توضيح داده‌ايم ، كه تعاليم و احكام اسلامى ، اقتصاد آزاد را - به سبب مفاسد و زيانهاى آن ، از جمله وابستگى اقتصادى و سياسى كه از آن نتيجه مىشود - مردود شمرده است ، پس به آنجا رجوع شود .
و اكنون را ، كه در بارهء « خاستگاههاى سياسى - اقتصادى فقر » و دخالتى كه حكومتها - به صورت مثبت يا منفى - مىتوانند در آنها داشته باشند سخن مىگوييم ، اشاره مىكنيم كه يكى از خاستگاههاى اين گونه فقر اقتصاد آزاد است ؛ چه واضح است كه اين اقتصاد با بالا رفتن نرخها ملازمه دارد ، و در نتيجه اموال در نزد مشتى از مردم انباشته مىشود ، و به تكاثر و شادخوارى و انحصارطلبى آن گروه منجر مىگردد . و اين چگونگى خود يكى از مهمترين عواملى است كه زمينهء تعادل و توازن اقتصادى را در اجتماع از ميان مىبرد ، و مردمان را به دو دستهء « خوشگذرانان » و « ناكامان » تقسيم مىكند .
و بر حكومتهاى اسلامى واجب است كه كارى نكنند تا - به نصّ حديث پيامبر بزرگوار « ص » - مردمان را به فقر و در نتيجه به كفر بكشانند . [2] پس بايد با علَّتها و اسباب فقر مبارزه كنند ، كه از مهمترين آنها اقتصاد آزاد و مالكيّتهاى نامحدود است . و اين واقعيّتى آشكار است .

[1] . ( جلد ششم ) .
[2] « اصول كافى » 1 / 406 ؛ فصل 32 ، از اين باب ( در همين جلد )

494