صورت مىپذيرد ، نه به تقدير خداى متعال . و كدام مهلكه از فقر بزرگتر است ؟ مهلكه اى كه در پاره اى از احاديث از كشتن سختتر توصيف شده است . [1] و خداى متعال مىفرمايد : * ( وَما كُنَّا مُهْلِكِي الْقُرى إِلَّا وَأَهْلُها ظالِمُونَ ) * [2] - ( 1 ) ما شهرها ( و اهل آنها ) را هلاك نمىكنيم مگر اينكه مردم آنها ستمگر باشند ، » ؛ پس هلاك و سقوط جوامع تكاثرى به دست ستمگران آن جوامع صورت مىگيرد ، از آنرو كه بر مردم ستم مىكنند و سبب فقر و طغيان طبقات هر جامعه مىشوند . اين منطق قرآن است و هيچ غبار ابهامى بر آن نيست . پس در اين صورت چه نيازى به تفسيرهاى ديگر تاريخ مىتوانيم داشت ، با وجود اين راهنمايى درخشان و بيداركنندهء قرآن كريم ؟
آرى ، مال در آن مرحله كه موجب هلاك و طغيان مىشود ، بر طبق سنّتهاى خدا و عدالت خداوندى جريان ندارد ، بلكه - بنا بر احاديث - نتيجهء عملى است شيطانى [3] و خروج از دايرهء قسمت و مرز الهى . پس بر حكومت اسلامى واجب است كه چنان كند تا همهء مواهب و نعمتها به صورتى متوازن و به پيروى از روشى عادلانه ميان مردم توزيع شود . [4] < فهرس الموضوعات > ده مسأله < / فهرس الموضوعات > ده مسأله < فهرس الموضوعات > مسألهء 1 - حلال بودن قسمت الهى و حرام بودن بيش از آن :
< / فهرس الموضوعات > مسألهء 1 - حلال بودن قسمت الهى و حرام بودن بيش از آن :
يكى از آموزشهاى مهمى كه در احاديث آمده ، تأكيد بر اين امر است كه قسمت الهى جز حلال و پسنديده نيست ، « إنّ الله - تبارك و تعالى - قسم الأرزاق بين خلقه حلالا ، و لم يقسمها حراما [5] - ( 2 ) خداوند متعال ارزاق را ميان آفريدگان خود به صورت حلال قسمت كرده است ، نه به صورت حرام » . پس آنچه حلال را حرام مىكند ، عمل انسان و

[1] - فصلهاى دهگانه در بارهء فقر ، از اين باب ، يعنى فصلهاى 30 تا 39 ( در همين جلد ) .
[2] « سورهء قصص » ( 28 ) : 59 .
[3] « المحجّة البيضاء » 3 / 140 .
[4] نيز - فصل 34 ، از باب دوازدهم ( جلد ششم ) .
[5] « كافى » 5 / 80 ، از سخنان پيامبر اكرم « ص » ، به روايت امام محمد باقر « ع » .

172