نحو كه آن را بعد از صمديه به عنوان تهذيب آن كتاب نوشته و تهذيب البيان ناميده و ضمن مجموعه‌اى در هند چاپ شده است [1] .
اين كتاب يكى از بهترين كتب نحو و شايسته است كه جزء كتب درسى به جاى سيوطى و جامى و كتب ديگر نحو قرار گيرد .
اقوال علماء نحو را مفصل و مستدل در بر دارد و تحقيقاتى گرانبها و ارجمند در آن موجود است ، كه دليلى روشن بر نبوغ و عظمت ، و ذهن وقاد و استعداد فوق العاده مؤلف است ، كه در سن 15 سالگى آن را نوشته است .
نگارنده در ايام تحصيل در نجف اشرف نسخه‌اى از آن را استنساخ كرده و به نظر كتاب شناس بى نظير و علاّمه خبير ، مرحوم آقا شيخ محمد سماوى رحمه اللّه رساندم ، آن مرحوم پس از مطالعه ، زبان به مدح و ستايش كتاب گشود و از من خواست كه نسخه‌اى براى او هم بنويسم ، چون خود به علت بيمارى و پيرى ، عاجز از نوشتن بود .
آغاز « الحمد للّه الذي نحّى قلوبنا نحو الجادة القويمة . . . فيقول غبار نعال

[1] الذريعة 4 : 509 ، و فهرست كتب چاپى عربى : 229 . نگارنده گويد : در لاهور در 1330 به عنوان تهذيب النحو با رساله مائة عامل چاپ شده اما مولف در متن كتاب آن را التهذيب ناميده .

115