نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 99
زمين را بدون هيچ مادّه و يا طرح و نقشه قبلى ايجاد كرده است. [1]
'''بِرّ، بَرّ:'''
{{(آیه):لَيْسَ الْبِرَّ
أَنْ تُوَلُّوا}}
{{صورتی:«بِرّ»}} (بر وزن ضِدّ) در اصل، به معناى توسعه است، سپس در معناى نيكىها، خوبىها و
احسان، به كار رفته است.{{صورتی: «بِرّ»}} (به كسر ب) به معناى «نيكوكارى» است؛ بعضى گفتهاند: فرق
بين آن و{{صورتی: «خير»}} اين است كه{{صورتی: «بِرّ»}} به معناى «نيكى توأم با توجّه است» در حالى كه{{صورتی: «خير»}} معناى اعمى دارد.
{{صورتی:«بَرّ»}} (بر وزن سر) جنبه وصفى دارد و به معناى شخص نيكوكار است، در اصل به معناى
وسعت است و لذا صحراهاى وسيع را «برّ» مىگويند؛ و از آنجا كه نيكوكاران روحى وسيع
و گسترده دارند اين واژه بر آنها اطلاق مىشود و به كارهاى نيك كه نتيجه آن گسترده
است و به ديگران مىرسد{{صورتی: «بِرّ»}} (به كسر ب) گفته مىشود. اين كلمه در سوره{{صورتی: «مريم»}} عطف است بر{{صورتی: «مُبارَكاً»،}} نه به{{صورتی: «صلوة و زكاة»،}} و معناى
آن در واقع چنين است:{{صورتی: جَعَلَنِى بَرّاً
بِوالِدَتِى}} «مرا نيكوكار نسبت به مادرم قرار داد».
«راغب» در «مفردات» مىگويد:{{صورتی: «بَرّ»}} در اصل به
معناى خشكى است (در مقابل بحر و دريا) سپس، به كسانى كه اعمال نيكشان گسترده و
وسيع است، اين لفظ اطلاق شده، و از همه شايستهتر براى اين نام، ذات پاك خداوند
است كه نيكى او همه جهانيان را فرا گرفته است. [2]
'''براء:'''
{{(آیه):إِنَّني بَرآءٌ
مِّمَّا تَعْبُدُون}}
{{صورتی:«براء»}} (بر وزن سوار) مصدر و به معناى{{صورتی: «تبرى»}} است؛ و در اين گونه موارد معناى وصفى به طور مؤكد و مبالغه
دارد (مانند زيدٌ عَدْلٌ) و چون مصدر است مفرد و جمع، مذكر و مؤنث در آن يكسان
مىباشد. [3]
'''بَرَرَة:'''
{{(آیه):كِرامٍ بَرَرَة}}
{{صورتی:«بَرَرَة»}} جمع{{صورتی: «بارّ»}} (مثل طالب و طلبه) از مادّه «بَرّ» در اصل به معناى وسعت و گستردگى است؛ و
لذا به صحراهاى وسيع «بَرّ» (به فتح باء) گفته مىشود، و از آنجا كه افراد نيكوكار
وجودى گسترده دارند، و بركات آنها به ديگران مىرسد به آنها «بارّ»
[1]سوره بقره: 117؛[https://lib.eshia.ir/27575/1/480/بَرَرَة مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج1، ص480.]؛سوره انعام: 101؛[https://lib.eshia.ir/27575/5/477/بَرَرَة مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج5، ص477.]