نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 93
ب
'''بَئِيس:'''
{{(آیه):ظَلَمُوا بِعَذابٍ
بَئِيس}}
{{صورتی:«بَئِيس»}} از مادّه{{صورتی: «بأس»}} (بر وزن يأس) به معناى شديد است. [1]
'''بائُوا:'''
{{(آیه):فَبائُوآ بِغَضَبٍ
عَلى غَضَبٍ}}
{{صورتی:«بائُوا»}} در اصل، به معناى بازگشتند و منزل گرفتند، مىباشد. [2]
'''باخع:'''
{{(آیه):فَلَعَلَّكَ
باخِعٌ نَّفْسَكَ}}
{{صورتی:«باخع»}} از مادّه{{صورتی: «بخع»}} (بر وزن بخش) به معناى هلاك كردن خويشتن از شدت غم و اندوه و به تعبير ديگر
«دق مرگ نمودن» است. اين تعبير نشان مىدهد كه تا چه اندازه پيامبر اسلام صلى الله
عليه و آله نسبت به مردم دلسوز و در انجام رسالت خويش اصرار و پافشارى داشت؛ و از
اين كه مىديد تشنهكامانى در كنار چشمه زلال قرآن و اسلام نشستهاند و باز از
تشنگى فرياد مىكشند، ناراحت بود. [3]
'''بارِئ:'''
{{(آیه):فَتُوبُوا إَلى
بارِئِكُمْ}}
{{صورتی:«بارِئ»}} به معناى خالق است و در اصل، به معناى جداكردن چيزىازچيز ديگر مىباشد؛ چرا
كه آفريدگار، مخلوقات خود را از مواد اصلى و نيز از يكديگر جدا مىكند. [4]
'''بازِغ:'''
{{(آیه):رَأَى الْقَمَرَ
بازِغاً}}
{{صورتی:«بازِغ»}} از مادّه{{صورتی: «بزغ»}} (بر وزن نذر) در اصل، به معناى شكافتن و جارى ساختن خون است و لذا به جراحى
كردنِ{{صورتی: «بيطار»}} (دامپزشك) «بزغ» گفته مىشود؛ اطلاق اين كلمه بر طلوع آفتاب يا ماه، در
حقيقت، آميخته با يك نوع تشبيه زيبا است؛ زيرا آفتاب و ماه به هنگام طلوع خود،
گويا پرده تاريكى را مىشكافند.
علاوه بر اين، طلوع آفتاب در كنار افق، سرخى كمرنگى كه بىشباهت به رنگ خون
نيست، ايجاد مىكند. [5]
'''باسِرَة:'''
{{(آیه):وُجُوهٌ
يَوْمَئِذٍ باسِرَة}}
{{صورتی:«باسِرَة»}} از مادّه{{صورتی: «بَسر»}} (بر وزن نصر) به معناى چيز نارس و كار قبل از موعد است؛ و لذا به ميوه كالِ
نخل،{{صورتی: «بُسر»}} (بر وزن عُسر) گفته مىشود. و سپس به در هم كشيدن صورت و عبوس بودن اطلاق شده
است؛ از اين جهت كه عكس العملى است كه انسان قبل از فرا رسيدن رنج، عذاب و
[1]سوره اعراف: 165؛[https://lib.eshia.ir/27575/6/496/بَئِيس مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج6، ص496.]
[2]سوره بقره: 90؛[https://lib.eshia.ir/27575/1/402/بائُوا مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج1، ص402.]
[3]سوره كهف: 6؛[https://lib.eshia.ir/27575/12/382/باخع مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج12، ص382.]؛سوره شعراء: 3؛[https://lib.eshia.ir/27575/15/208/باخع مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج15، ص208.]
[4]سوره بقره: 54؛[https://lib.eshia.ir/27575/1/306/بارِئ مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج1، ص306.]
[5]سوره انعام: 77؛[https://lib.eshia.ir/27575/5/392/بازِغ مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج5، ص392.]
نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 93