نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 507
نامگذارى معابد به «محراب» را اين دانستهاند كه: محل محاربه و جنگ با شيطان
و هواى نفس است. و يا از «حرب» به معناى لباسى است كه در ميدان جنگ از تن دشمن
گرفته مىشود، چرا كه انسان در معبد بايد پوشش افكار دنيوى و پراكندگى خاطر را از
خود بر گيرد. [1]
'''محاق:'''
هنگامى كه ماه، سى روز تمام باشد، تا شب بيست و هشتم در آسمان قابل رؤيت است،
ولى در شب بيست و هشتم به صورت هلال بسيار باريك زرد رنگ، كم نور و كم فروغ در
مىآيد، و در دو شب باقيمانده قابل رؤيت نيست كه آن را{{صورتی: «محاق»}} مىنامند؛ البته در ماههايى كه بيست و نه روز
است، تا شب بيست و هفتم معمولًا ماه در آسمان ديده مىشود، و دو شب باقيمانده{{صورتی: «محاق»}} است. [2]
'''مِحال:'''
{{(آیه):وَ هُوَ شَديدُ
الْمِحالِ}}
{{صورتی:«مِحال»}} در اصل از{{صورتی: «حيله»}} و{{صورتی: «حيله»}} به معناى هر نوع چارهانديشى پنهانى و غير آشكار است (نه به معناى
چارهجوئىهاى مخرّب كه در زبان فارسى به آن مشهور شده است)، و مسلّم است كسى كه
توانايى بر چارهانديشى آن هم با قدرت و شدت دارد، كسى است كه هم از نظر توانايى
فوق العاده است و هم از نظر علم و حكمت؛ به همين دليل بر دشمنانش مسلّط و پيروز
مىباشد، و كسى را ياراى فرار از حوزه قدرت او نيست.
بعضى «مِحال» را از مادّه «حيله» ندانستهاند، بلكه از مادّه{{صورتی: «محل»}} و{{صورتی: «ماحل»}} كه به معناى
مكر و جدال و تصميم بر مجازات و كيفر مىباشد گرفتهاند، ولى آنچه گفتيم صحيحتر
به نظر مىرسد، هر چند هر دو معنا تقريباً قريبالوقوع است. [3]
'''مُحْتَضَر:'''
{{(آیه):كُلُّ شِرْبٍ
مُّحْتَضَرٌ}}
{{صورتی:«مُحْتَضَر»}} اسم مفعول از مادّه{{صورتی: «حضور»}} است. [4]
'''مُحْتَظِر:'''
{{(آیه):كَهَشِيمِ
الْمُحْتَظِرِ}}
{{صورتی:«مُحْتَظِر»}} در اصل از مادّه{{صورتی: «حظر»}} (بر وزن مغز) به معناى «منع» است، و لذا آغلى را كه براى
گوسفندان و حيوانات درست مىكنند، كه مانع خروج آنها يا حمله حيوانات وحشى گردد{{صورتی: «حظيره»}} مىنامند، و{{صورتی: «محتظر»}} (بر وزن
محتسِب) شخصى است كه صاحب چنين مكانى است. [5]
[1]سوره سبأ: 13؛[https://lib.eshia.ir/27575/18/51/%%% مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج18، ص51.]
[2]سوره يس: 39؛[https://lib.eshia.ir/27575/18/406/محاق مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج18، ص406.]
[3]سوره رعد: 13؛[https://lib.eshia.ir/27575/10/182/مِحال مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج10، ص182.]
[4]سوره قمر: 28؛[https://lib.eshia.ir/27575/23/64/مُحْتَضَر مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج23، ص64.]
[5]سوره قمر: 31؛[https://lib.eshia.ir/27575/23/67/مُحْتَظِر مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج23، ص67.]
نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 507