نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 383
گفتهاند. مادّه «معاشرت» نيز ممكن است از همين معنا گرفته شده باشد؛ چرا كه
انسانها را به صورت مجموعه كاملى در مىآورد. [1]
'''عُصْبَه:'''
{{(آیه):وَ نَحْنُ
عُصْبَةٌ}}
{{صورتی:«عُصْبَه»}} (بر وزن لقمه) در اصل از مادّه{{صورتی: «عصب»}} به معناى رشتههاى مخصوصى است كه عضلات انسان را به هم
پيوند داده و مجموعه آن سلسله اعصاب نام دارد، سپس به جمعيتى كه با هم متحدند،
پيوند، ارتباط، همكارى و همفكرى دارند «عصبه» گفته شده است. به كار رفتن اين واژه،
نشان مىدهد كه توطئهگران در داستان{{صورتی: «افك»}} ارتباط نزديك و محكمى با هم داشته و شبكه منسجم و نيرومندى
را براى توطئه تشكيل مىدادند. بعضى گفتهاند: اين تعبير، معمولًا در مورد ده تا
چهل نفر به كار مىرود.
اما مفهوم اين واژه در سوره{{صورتی: «قصص»}} با توجّه به اين كه «عُصْبَه»، به معناى جماعتى است كه دست
به دست هم دادهاند و نيرومندند، و همچون اعصاب يكديگر را گرفتهاند، روشن مىسازد
كه حجم جواهرات و اموال گرانقيمت{{صورتی: «قارون»}} چقدر زياد بوده است. [2]
'''عصبيت:'''
{{صورتی:«عصبيت»}} در اصل، از مادّه{{صورتی: «عصب»}} به معناى پىهايى است كه مفاصل را به هم ارتباط مىدهد،
سپس هر گونه ارتباط و به هم پيوستگى را تعصب و عصبيت ناميدهاند، اما معمولًا اين
لفظ در مفهوم افراطى و مذموم آن به كار مىرود. [3]
'''عَصْف:'''
{{(آیه):وَ الْحَبُّ ذُو
الْعَصْفِ}}
{{صورتی:«عَصْف»}} (بر وزن اسب) به معناى برگها و اجزايى است كه بر ساقه زراعت است و از گياهان
جدا مىشوند، و گاه به وسيله بادها به هر سو پراكنده مىگردند، و به تعبيرى ديگر،
به معناى «كاه» است، و بعضى آن را به معناى پوسته گندم هنگامى كه در خوشه است
تفسير كردهاند. [4]
'''عِصَم:'''
{{(آیه):بِعِصَمِ
الْكَوافِرِ}}
{{صورتی:«عِصَم»}} از مادّه{{صورتی: «عَصْم»}} جمع{{صورتی: «عصمت»}} در اصل به معناى «منع» و در اينجا- چنان كه گفتهاند و قرائن گواهى مىدهد- به
معناى نكاح و زوجيت است (البته بعضى تصريح كردهاند كه منظور نكاح دائم است، و
تعبير به عصمت، نيز مناسب همين معناست؛ چرا
[1]سوره شعراء: 214؛[https://lib.eshia.ir/27575/15/392/عِصَم مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج15، ص392.]
[2]سوره يوسف: 8؛[https://lib.eshia.ir/27575/9/383/عُصْبَه مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج9، ص383.]؛سوره نور: 11؛[https://lib.eshia.ir/27575/14/423/عُصْبَه مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج14، ص423.]؛سوره قصص: 76؛[https://lib.eshia.ir/27575/16/166/عُصْبَه مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج16، ص166.]
[3]سوره شعراء: 198؛[https://lib.eshia.ir/27575/15/379/عصبيت مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج15، ص379.]
[4]سوره رحمن: 12؛[https://lib.eshia.ir/27575/23/123/عَصْف مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج23، ص123.]؛سوره فيل: 5؛[https://lib.eshia.ir/27575/27/362/عَصْف مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج27، ص362.]
نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 383