نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 271
چشم مىآيد، ولى گاه به كسى كه اندامش بر اثر شدت درد و رنج، تيره و كبود شده،
نيز اطلاق مىگردد چه اين كه بدن به هنگام تحمل درد و رنج، نحيف و ضعيف شده، طراوت
و رطوبت خود را از دست مىدهد و كبود به نظر مىرسد. بعضى نيز اين كلمه را به
معناى{{صورتی: «نابينا»}} تفسير كردهاند؛ زيرا گاه مىشود افراد كبود چشم، ضعف بينايى فوقالعادهاى
دارند كه معمولًا توأم با بور بودن تمام موهاى بدن آنها است، اما آنچه در تفسير
بالا ذكر كرديم، شايد از همه بهتر باشد. [1]
'''زَعَمَ:'''
{{(آیه):زَعَمَ الَّذينَ
كَفَرُواْ}}
{{صورتی:«زَعَمَ»}} از مادّه{{صورتی: «زعم»}} (بر وزن طعم) به معناى سخنى است كه احتمال يا يقين دروغ در آن است، و گاه به
پندار باطل نيز اطلاق مىشود؛ و در آيه مورد بحث، منظور همان معناى اول است. از
بعضى از كلمات لغويين نيز استفاده مىشود كه اين ماده به معناى اخبار به طور مطلق
نيز آمده است؛ هر چند از موارد استعمال اين لغت و كلمات مفسران، استفاده مىشود كه
اين واژه با مفهوم دروغ آميخته است، و لذا گفتهاند:
{{صورتی:«زَعَمْتُمْ»}} از مادّه{{صورتی: «زعم»،}} معمولًا به پندار نادرست گفته مىشود، لذا از «ابن عباس» نقل شده: هر جا كلمه
«زعم» در قرآن به كار رفته، به معناى دروغ و كذب (و عقيده بى اساس) است.
{{صورتی:«راغب»}} در كتاب «مفردات» مىگويد:{{صورتی: الزَّعْمُ
حِكَايِةُ قَوْلٍ يَكُونُ مَظِنَّةً لِلْكِذْبِ ...:}} «زعم به معناى نقل سخن (يا عقيده) اى است كه احتمال دروغ در آن مىرود، لذا
در تمام مواردى كه در قرآن به كار رفته در مورد مذمت و نكوهش است». [3]
'''زَفِير:'''
{{(آیه):لَهُمْ فيها
زَفيرٌ}}
{{صورتی:«زَفِير»}} در اصل، به معناى فرياد كشيدنى است كه با بيرون فرستادن نفس توأم باشد.
و بعضى گفتهاند: فرياد نفرتانگيز الاغ در آغاز،{{صورتی: «زفير»}} و در پايانش{{صورتی: «شهيق»}} ناميده مىشود، و در اينجا اشاره به فرياد و
نالهاى است كه از غم و اندوه برمىخيزد.
اين احتمال نيز وجود دارد كه اين زفير و ناله غمانگيز، تنها مربوط به عابدان
نباشد، بلكه شياطينى كه معبودشان بودند نيز در اين امر
[1]سوره طه: 102؛[https://lib.eshia.ir/27575/13/327/زَفِير مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج13، ص327.]
[2]سوره تغابن: 7؛[https://lib.eshia.ir/27575/24/203/زَعَمَ مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج24، ص203.]
[3]سوره اسراء: 56؛[https://lib.eshia.ir/27575/12/185/زَعَمْتُمْ مكارم شيرازى، ناصر، تفسير نمونه، ج12، ص185.]
نام کتاب : لغات در تفسير نمونه نویسنده : مكارم شيرازى، ناصر جلد : 1 صفحه : 271